| Spis treści |
|---|
| Praktyczne uwagi i zalecenia w uprawie papryki |
| 1 |
| 2 |
| 3 |
| Wszystkie strony |
![]() |
Papryka (Capsicum annuum) to jedyne w swoim rodzaju warzywo uprawiane na terenie Polski w tunelach nieogrzewanych, bądź bardzo rzadko w tunelach ogrzewanych. Pochodzi z Ameryki i „opanowała” prawie cały świat. |
Różnych odmian słodkich owoców papryki mamy już coraz więcej na rynkach: krajowym i zagranicznym, ale również szeroki asortyment papryki ostrej. To od zawartości kapsaicyny i związków jej pokrewnych zależy łagodność lub ostrość papryki. Odmiany słodkie mają jej od 0,01 do 0,015%, półostre od 0,018 do 0,5%, a ostre od 0,5 do 1%. Wydaje się to mało, a jaki może dawać palący smak. Kapsaicyna drażniąc nerwy czuciowe skóry i błon śluzowych powoduje ich przekrwienie. Dlatego też jest surowcem różnych leczniczych maści, plastrów, kremów, pudrów, używanych np. przy bólach reumatycznych, mięśniowych, newralgiach, kurczach itp. Zjadana powoduje zwiększenie wydzielania śliny, ale i soków żołądkowych. Przy okazji wzmaga perystaltykę jelit. Nie można jednak zjadać jej w zbyt dużych ilościach, bo może podrażnić żołądek, a nawet uszkodzić nerki i drogi moczowe. Bułgarzy jedzą paprykę codziennie, a nawet 3-4 razy na dzień, ale głównie paprykę słodką. Może dlatego statystycznie na 250 obywateli przypada jeden długowieczny Bułgar, podczas gdy na świecie jeden długowieczny człowiek przypada na 10 000 mieszkańców. Wartości odżywcze owoców papryki są przeogromne, to naturalny „żywy vitaral”. Owoc papryki zawiera prawie komplet witamin i soli mineralnych. Najwięcej witaminy C (120-200 mg%), B1 (70 mcg%), PP (0,4 mg%), A (630 j.m%) oraz witamina B i E. Zawiera też dużo związków mineralnych: potas (190 mg%), fosfor (120 mg%), magnez (12 mg%), wapń ( 11 mg%), żelazo (0,4 mg%) i inne. Owoce papryki nie tuczą – 100 g papryki dostarcza tylko 24 kalorii. Największą zaletą papryki jest to, iż jest ona cennym źródłem witaminy C, która w tym owocu nie ulega rozkładowi podczas gotowania, duszenia, smażenia, a nawet odgrzewania. Paprykę można gotować, dusić, smażyć, grillować i jest niezastąpionym składnikiem różnych surówek i sałatek. Paprykę też można kisić, a efekt jest doskonały.
Oto dlaczego tak warto polubić paprykę.
Jednak uprawa papryki nie jest taka łatwa jakby się wydawało. By osiągnąć bardzo dobre plony o wysokich walorach konsumpcyjnych, wymaga ze strony producenta dużo pracy i wiedzy na temat jej uprawy. Brak wiedzy jest przyczyną wielu niepowodzeń a wręcz rozczarowań w uprawie papryki. Właśnie w tych krótkich informacjach pragnę pokazać z czym borykają się producenci.
Wielu producentów papryki nadal błędnie interpretuje zasady pobierania prób glebowych do analiz chemicznych na określenie kategorii agronomicznej gleby, odczynu gleby (pH w KCl), materii organicznej i zawartości makroelementów: Ca, P, K, Mg, S, oraz mikroelementów: B, Cu, Zn, Fe, Mn, Mo. Informuję, iż ocenę gleby pod względem jej przydatności dla uprawy papryki przeprowadza się praktycznie na podstawie odkrywek glebowych. Natomiast próbki gleby z plantacji już rosnących roślin papryki pobierać można w każdej chwili jej uprawy. Analizy gleby są niezastąpione przy określaniu potrzeb nawożenia przed przygotowaniem gleby pod uprawę papryki jak i potrzeb już rosnących roślin. Zaznaczam, że każda próba zbiorcza reprezentuje określony tunel lub plantację, warstwę gleby i składa się z 20-25 małych próbek pobranych z różnych miejsc za pomocą laski glebowej. Im więcej jest małych próbek z jednostki powierzchni lub z tunelu tym próba zbiorcza, np. z poziomu próchnicznego jest bardziej wiarygodna. Pobieramy próbę gleby z dwóch- trzech poziomów profilu glebowego (próchnicznego, wymycia i wmycia składników pokarmowych) do oddzielnych pojemników, np. wiader i dopiero dobrze wymieszane 25 i więcej próbek gleby z każdego poziomu oddzielnie daje średnią próbę z tego poziomu. Z dobrze wymieszanej ziemi pobieramy około ½ kg próby w kartonik lub woreczek foliowy oznaczając jaki to poziom gleby, nr próby, gatunek, odmiana(y) itd. Wszystkie próby, które nie są pobrane w w/w sposób nie są próbami wiarygodnymi dla danego tunelu bądź plantacji i mogą przynieść więcej szkody niż pożytku rolnikowi. Korzenie roślin głównie gromadzą się na głębokości pierwszego i drugiego oraz trzeciego poziomu profilu glebowego i głębiej, a więc tam gdzie wypłukiwane i wymywane są takie pierwiastki jak np. N, Mg, Ca, K, B (tak ważne dla prawidłowego wzrostu i plonowania roślin papryki). Dlaczego z dwóch, a najlepiej z trzech poziomów należy pobrać próby gleby do analizy chemicznej. Jak mam wydać zalecenia, jak i co zastosować, gdy najczęściej próba gleby jest pobrana z jednego, a czasem z 2-3 miejsc i tylko z warstwy próchnicznej, zdarza się, że nawet nie z jednego poziomu tylko z powierzchni gleby. Jak mam ocenić jeśli już na tym miejscu tunele z uprawą papryki powtarzane są kilkanaście lat. Dlatego też muszą być wykonane takie czynności i badania by produkować wysokie plony owoców papryki o wysokiej jakości. A jeśli tego nie mam to oceniam i zalecam dokarmianie dolistne roślin papryki na podstawie wyglądu rośliny, po jej objawach niedoborowych występujących na blaszkach liściowych, owocach oraz pędach. Zaznaczam, że przy prawidłowym nawożeniu doglebowymi i przy odczynie gleby w przedziale pH (w KCl) 6 a 7, papryka wymaga w czasie uprawy bardzo wysokiego zapotrzebowania w takie składniki pokarmowe jak: Ca, K, Mg i B oraz wysokiego na: N, P, S, Fe, Mn i Mo. Plantatorzy papryki stosują najczęściej nawożenie doglebowe „na oko” oraz obornik nieprzefermentowany z ferm kurzych, gdzie w pokarmach dla kur, a później w odchodach znajdują się antybiotyki i hormony. Uważam, że powinny tą sprawą zająć się służby sanitarne i weterynaryjne. Dlatego zalecam by rolnicy stosowali w produkcji papryki Efektywne Mikroorganizmy do gleby lub spryskiwali nimi rośliny.
Przy nieodpowiednim nawożeniu gleby przed wysadzeniem rozsady papryki, nie mając wyników analizy chemicznej gleby, rolnik sam może wprowadzić do gleby w nadmiarze lub w niedoborze nawozy, a później chce mieć pozytywne efekty z jej uprawy. Informuję, że przy nadmiarze np. fosforu w glebie ograniczona może być możliwość pobierania przez korzenie roślin papryki: potasu, cynku, miedzi i żelaza, zaś przy nadmiarze potasu: magnezu, boru i wapnia. Wówczas na owocach pojawia się sucha zgnilizna owoców papryki. Przy nadmiernym nawożeniu azotem, gdzie występują b. duże ilości z obornika w glebie i jeszcze zostają rośliny „podsypane” nawozem azotowym zostaje zablokowane pobieranie przez system korzeniowy: potasu, boru i miedzi. Na glebach kwaśnych z brakiem wapnia ograniczone jest lub zablokowane pobieranie takich pierwiastków jak potas, magnez, bor, cynk, mangan i żelazo. Ale są i tacy producenci co na obornik wysiewają wapno lub razem wysiewają superfosfat, potas i wapno i dopiero przyorują, albo zlewają wodą i dopiero przyorują. Są to wciąż powtarzane błędy!. Te nawozy zostaną uwstecznione. Producenci papryki dla własnego dobra muszą zmienić swoje złe przyzwyczajenia.
W dalszej części tych informacji pragnę producentów papryki i nie tylko papryki przypomnieć i poinformować jaką rolę w roślinie spełniają poszczególne makro- i mikropierwiastki.
Na skutek nadmiernej eksploatacji gleby (monokultura, wysokie nawożenie mineralne), oraz nieskuteczne wapnowanie gleb, procesy biologiczne w tym żywym organizmie zostały zachwiane. Degeneracja, czyli siła niszczenia wspiera rozpad, infekcje, powoduje choroby gleby oraz roślin. Jeżeli życie biologiczne w glebie jest na wysokim poziomie, pozytywna mikroflora o właściwościach regenerujących występuje w przewadze wówczas gleba jest zdrowa, wolna od patogenów chorobotwórczych wydaje zdrowe plony o wysokiej wartości biologicznej. Zatem konieczne jest wapnowanie gleb kredą węglanową i stosowanie mikroorganizmów. Pragnę podkreślić rolę i znaczenie wapna w glebie. Celem jest jej ożywienie by w zdrowej glebie tak jak w zdrowym ciele człowieka wszystkie procesy zachodziły prawidłowo. W glebie ma tętnic życie.! Stosując wapno węglanowe – kredę Mielnicką zmniejszamy kwasowość gleby, a przez to uruchamiamy szybsze tempo namnażania się pożytecznych mikroorganizmów oraz uwstecznionych składników mineralnych.
Należy podkreślić, że około 90 procent gleb ma zachwianą naturalną równowagę biologiczną ponieważ na tym samym miejscu uprawiana jest papryka przez kilka lub kilkanaście lat. Ale, jeśli w glebie znajduje się zespół pożytecznych drobnoustrojów, jeżeli mają możliwość namnażania się w dostatecznym stopniu wówczas powodują wysoki poziom antyutlenienia. Innymi słowy wzmacniają koncentrację energii. Ich aktywność stymuluje procesy regeneracji, intensyfikuje wzrost roślin. Wydzieliny tychże mikroorganizmów zawierają duże ilości składników odżywczych (aminokwasów, witamin, kwasów). Zastosowanie kredy Mielnickiej i Efektywnych Mikroorganizmów umożliwia nie tylko całkowitą rezygnację ze stosowania środków chemicznych i ograniczenia nawozów sztucznych w rolnictwie, czy ogrodnictwie, ale też powoduje lepsze wyniki w plonowaniu roślin. Spośród wielu czynników wpływających na wzrost i plonowanie papryki, kwasowość gleb wymienia się jako jeden z najważniejszych. Rośliny uprawiane na glebach kwaśnych mają złe warunki wzrostu i rozwoju. Związane jest to z ich niekorzystnymi właściwościami fizycznymi, chemicznymi i biologicznymi, z niedoborem oraz nadmiarem wielu składników pokarmowych, a nawet z toksycznym oddziaływaniem na uprawiane rośliny.
DR BOGDAN Z. JAROCIŃSKI


